Figuur ergonomie

ERGONOMIE site.be

informatie en onderzoek over ergonomie

 

 

Het nieuwe werken: impact voor ergonomie

 


 

Het Nieuwe Werken kan ruwweg gedefinieerd worden als altijd en overal kunnen werken. Anytime anywhere, een flexibiliteit die vooral bij kantoormedewerkers mogelijkheden biedt. De oorsprong was vooral economisch, maar ondertussen hebben architecten, HRM en ICT zich het Nieuwe Werken ook aangetrokken om concrete invulling te geven aan deze realiteit en nieuwe mogelijkheden af te tasten. Uiteindelijk draait het nog steeds om de werknemer zijn productiviteit en welzijn, tevens de twee grote doelen van ergonomie.

 

Architectuur: nieuwe kantoorindeling
Op vlak van kantoorinrichting stond het Nieuwe Werken voor landschapskantoren. De overgang van kleine kantoren naar open ruimtes betekende een gigantische kostenbesparing omdat veel minder kantooroppervlakte nodig is voor de effectief aanwezige werknemers. De interieurarchitecten konden hun creativiteit botvieren met nieuwe kantoorconcepten op zoek naar de balans tussen communicatie en concentratie. Die mythe is ondertussen doorprikt, het lawaai en gebrek aan privacy werken juist storend in een landschapskantoor.
 
Vandaag de dag gaat men voor verschillende taken verschillende ruimtes creëren. De taak bepaalt het kantoor of het kantoor bepaalt de taak. Zo ontstaat een landschapskantoor aangevuld met aparte ruimtes voor concentratie, overleg, kopiëren, vergaderen, pauze, enz… Deze activiteitsgerelateerde werkplekken sluiten goed aan met ergonomie en de noodzaak van minder zitten en meer bewegen. Verschillende taken in verschillende ruimtes gebeuren best ook in verschillende houdingen. Die koppeling met ergonomie op macroniveau gebeurt niet automatisch en daar kan de ergonoom een meerwaarde betekenen. Daarvoor moet men de taal van de ontwerper spreken op conceptueel niveau en verder kijken dan de ergonomie op microniveau (bureaustoel en hulpmiddelen)…
 
HRM: flexibel werken
Op elk moment van de dag kunnen werken, is in zijn eerste vorm gekend als de glijdende uren. Op vlak van HRM wordt deze flexibiliteit steeds verder afgetast. Zelf kunnen kiezen waar en wanneer men werkt, zorgt immers voor gemotiveerde en productieve medewerkers. Werken is niet meer gebonden aan een vaste plaats, maar even goed dichter bij huis of thuis gebeuren: minder kantooroppervlakte nodig, minder tijdsverlies in de files en een betere afstemming tussen werk en privé.
 
Voor satelietkantoren is dat evident. De werknemer werkt op een kleiner kantoor, dichter bij huis dan het hoofdkantoor. De uitrusting kan aan alle ergonomische standaarden voldoen. Dat geldt ook voor gehuurde kantoren met dat verschil dat de werkgever niet de eigenaar is van de kantoren. Een moeilijker geval is het thuiswerken. Alle vormen van telewerken vallen immers onder het KB werken met beeldschermen! De werkgever blijft verantwoordelijk voor een gezonde werkplek. Daartegenover staat echter het recht op privacy van de werknemer, wat betekent dat een werkgever de 'gezonde' werkplek niet mag controleren. Dat wordt opgelost door in de arbeidsovereenkomst te vermelden dat de preventieadviseur jaarlijks een bezoek mag brengen. Een werkplek thuis dient dus aan dezelfde vereisten te voldoen dan een kantoor. Hier heeft ergonomie nog een weg af te leggen...
 
Mobiele ICT
Het Nieuwe Werken is slechts mogelijk gemaakt door de snelle ontwikkelingen binnen de ICT. Deze spelen zich af op drie niveaus: software, apparatuur en infrastructuur. Programma’s om online te vergaderen en videoconferencing maken het minder belangrijk om elkaar face to face te zien. De mobiele toestellen zoals tablet en smartphone zijn het meest zichtbaar en palmen ook de werkvloer in. Op vlak van infrastructuur is tegenwoordig bijna overal contact mogelijk via Wifi of mobiele data. Vele bedrijven slaan hun gegevens op in de cloud, zodat iedereen ze van overal uit de “wolken” kan plukken.
Efficiënt werken is een doelstelling van ergonomie en daar dragen deze nieuwe technologieën zeker toe bij voor taken die op verplaatsing gebeuren. Met gebruiksvriendelijke software heeft een autoverzekeraar zijn verslag met foto’s bijna meteen klaar na zijn observatie. Dat is een troef waar ergonomie kan op inzetten. Er ontstaan echter problemen wanneer de mobiele toestellen ook voor lange tijd op eenzelfde plaats gebruikt worden. Voor langdurig computerwerk op een bureau blijft de klassieke desktop met groot scherm de beste oplossing. Ook in flexibele ruimtes zouden extern scherm en toetsenbord aanwezig moeten zijn.

 

Technostress
Het altijd en overal bereikbaar te zijn, heeft echter zijn grenzen. Technstress treedt op wanneer men niet meer op een gezonde manier hiermee kan omgaan (coping). Een constante overload aan informatie en communicatie (technostrain) verhindert het geconcentreerd afwerken van één taak en maakt plaats voor inefficiënt multitasken. Sommige medewerkers ervaren een soort dwangmatige behoefte om in verbinding te staan en steeds updates te checken (technoaddiction). Het is heel eenvoudig om thuis mails verder af te werken of mentaal bezig te blijven met het werk (technoinvasion). De grens tussen werk en privé vervaagt, wat ook een valkuil van thuiswerken is.
 
Deze mentale belasting leidt tot inefficiënt werken. Medewerkers voelen zich angstig en vermoeid, wat zich ook in lichamelijke klachten kan uiten. De IT sector in Franrijk heeft een overeenkomst gesloten die verbiedt werknemers na 18u00 nog te mailen of te bellen. In Duitsland wil men dat laten vastleggen in een antistresswet. Sommige bedrijven maken het mailen buiten de werkuren onmogelijk of verwijderen de mails die tijdens iemands verlof toekomen. Informatie en communicatie moeten beheersbaar blijven. Mensen moeten leren de technologieën efficiënt te gebruiken, taken en rollen moeten duidelijk afgelijnd worden.

 

 


will sitting kill us? - minder zitten, meer bewegen - minder zitten: hoe? - dynamisch kantoor -

zit-statafel - loopband - statafels - kantoorruimte - kantoorinrichting - landschapskantoor

 

 

© 2006-2017 www.ergonomiesite.be - Mailen naar Roeland Motmans