Figuur ergonomie

ERGONOMIE site.be

informatie en onderzoek over ergonomie

 

 

Transportband: ergonomische richtlijnen

 


 

In de industrie wordt de lopende band vaak gebruikt om goederen en materialen te transporteren tussen werkposten of afdelingen. Het risico op overbelastingsklachten wordt hierdoor verminderd omdat veelvuldig tillen en dragen wordt uitgeschakeld. Een transportband echter die niet goed ontworpen is, kan wel leiden tot overbelastingspijn door vooroverleunen (te lage band), draaien (L-opstelling) en ver reiken (te brede band of te weinig voetruimte), enz… Deze belastende houdingen dienen vermeden te worden.

 

 

Hoogte transportband staand : 102 cm - hoogte werkstukken
Een transportband is meestal niet in hoogte verstelbaar. Een vaste hoogte is daardoor voor sommige mensen te laag en voor anderen weer te hoog. Een gemiddelde werkhoogte is vaak de weg van het minste kwaad. Voor de Belgische werkbevolking is 102 cm de gemiddelde ellebooghoogte verminderd met 10 cm voor werk met matige kracht en precisie. Zwaar werk gebeurt best nog eens 10 cm lager. Een andere optie is de werkhoogte aan te passen aan de grotere mensen van de werkpopulatie en aanpasbare verhogen te voorzien voor de kleinere werknemers. Zo moet niemand vooroverbuigen in de rug. Belangrijk is wel dat de platforms of verhogen groot genoeg (70 x 70 cm) en stabiel zijn. Veelvuldig op- en afstappen van een verhoog met een gewicht in de handen wordt echter best vermeden omwille van het valrisico.

 

Hoogte transportband zittend : min. 80cm

Al zittend geldt er een bijkomende aandacht voor voldoende beenruimte onder het werkoppervlak. Tussen de onderzijde van de transportband en de grond moet een vrije ruimte zijn van 75 cm hoog. Zittend werken gaat vermoeidheid tegen en is het meest geschikt voor taken die weinig kracht vragen zoals het opnemen van kleine tot middelgrote stukken. Een vaste hoogte voor werk met matige precisie is 80 cm. Dit komt overeen met de grootste werknemers zodat de anderen hun zithoogte moeten aanpassen om in een comfortabele houding te kunnen werken. Een hoogteverstelbare voetensteun tot 25 cm is een must.

 

Reikwijdte transportband : 45cm

Repetitief reiken gebeurt best in een zone van 45 cm voor het lichaam. De reikafstand wordt gemeten tussen de handen en de voeten. Bij het hanteren van grotere stukken mag de tranportband dus breder zijn. Wel dient rekening gehouden te worden met opstaande randen of een werkvlakken voor de band die de reikafstand vergroten. Een spoor in het midden van de band kan dan weer helpen de stukken dichter bij het lichaam te brengen.

 

 
Opstaande randen zijn soms nodig om te voorkomen dat de goederen van de transportband afvallen. Deze vermeerderen echter de reikafstand en zo ook de houdingsbelasting op rug, nek en hoofd. De hoogte van de opstaande randen moet ook niet hoger gemaakt worden dan nodig is. Eventueel kan op de plaatsen waar de operator werkt geen rand voorzien zijn. Leunen tegen de rand creëert een lokale druk die snel onaangenaam wordt. In deze gevallen is een zachte bekleding aanbevolen. Afgeronde randen maken het leunen ook comfortabeler.

 

Voet- en beenruimte

Voldoende voetenruimte is nodig om toe te laten dat de werknemer dicht tegen de transportband kan gaan aanstaan. Dit voorkomt een voorovergebogen houding.

* Diepte: min. 300 mm

* Hoogte: min. 150 mm

* Breedte: min. 600 mm

 

Voor zittend werk is uiteraard meer beenruimte vereist:

* Diepte knieën: min. 600 mm
* Diepte voeten: min. 750 mm

* Hoogte knieën: min. 750 mm
* Breedte voeten: min. 600 mm

 

Voetruimte bij staand werken.Voet- en beenruimte bij zittend werken

 

Organisatie : buffers
Organisatorische en psychosociale factoren spelen ook een rol bij bandwerk. De snelheid van de band bepaalt immers het werktempo. Een te hoge snelheid leidt tot vermoeidheid maar ook stress bij de operator. Een buffer laat toe dat de band vol loopt terwijl de operator voorraad gaat halen of een hapering in de machine oplost. Dit is een geode oplossing om de repetitiviteit te doen dalen en het tempo meer zelf te kunnen regelen.

 

Bandwerk kan één zijde van het lichaam specifiek belasten. Tijdelijk werken aan de andere kant van de band helpt de belasting gelijk over de twee armen te verdelen. Een formeel systeem van jobrotatie kan ook ervoor zorgen dat verschillende spiergroepen afwisselend belast worden.

 

Bron/Figuren: Ergonomic considerations for designing and selecting conveyor belt systems.

HSE - Health and Safety Executive, www.hse.gov.uk, 2005.

 

 


ontwerprichtlijnen - zittend of staand werken - werkhoogte - reikafstand - beenruimte - tilzones -

tillen vermijden - transportband

 

 

© 2006-2017 www.ergonomiesite.be - Mailen naar Roeland Motmans